Skógar skrifræðis og pálmatrjáa í Montpellier

"Ladies and gentlemen, we are now approaching Montpellier airport, we will be landing in 15 minutes, please fasten your seat belts". Öll flughræðsla var flogin lönd og leið, ja eða svona næstum því. Ég manaði sjálfa mig til þess að opna annað augað örlítið og kíkja út um gluggann en var fljót að loka því aftur, klemma það aftur. Varð að muna að anda, inn - út, inn - út. Það hlaut að vera hræðslan, alveg pottþétt, vegna þess að ég hafði gleymt að anda sá ég pálmatré og sundlaugar í bakgörðum húsa út um gluggann. Hélt áfram að anda í rólegheitum inn - út, inn - út, ekki svo erfitt. Bingo, vélin var lent!

"Welcome to Montpellier", borgarinnar þar sem ég ætlaði að búa næsta árið og lengur ef mér líkar vel. Hafði aldrei komið hingað áður en bara heyrt vel um hana talað og nú fetaði ég í fótspor bæði föður- og móðursystur, en vegna  aðdáunnar minnar á þessum tveimur konum, á þeim tíma sem ég var enn að læra að leggja saman 2 + 2, hafði ég ákveðið að stúdera í Montpellier þegar ég yrði stór. Og nú, 15 árum síðar, læt ég drauminn rætast - þökk sé Erasmusstyrknum. Með stúdentspróf í frönsku og eflaust genatengda afbragðskunnáttu á tungumálinu, eigandi tvær náskyldar frænkur sem tala hana upp á 10, var mín nokkuð kokhraust þegar hún mætti á svæðið, íbúðarlaus og kunningjalaus með öllu. Átti líka eftir að finna út hvort mannfræðideildin innan háskólans væri yfirleitt starfandi ennþá en heimasíða þeirrar tilteknu deildar var búin að liggja niðri lengi, síðan um páska.

Eftir þriggja vikna leiðangur um frumskóg leigumiðlana, banka, undirskrifta, íbúðaskoðana og tröppuhlaupa, allt saman í uppáhalds veðri íslendingsins 30 stiga hita og grillandi sól, tókst okkur, þ.e. mér og verðandi samleigjanda mínum frá Íslandi að finna okkur ágætis íbúð á besta stað i borginni. Meint frönskukunnátta mín virðist þó eitthvað hafa stíflast á leiðinni og byggi ég líklegast í tjaldi núna ef ekki væri fyrir afbragðs kunnáttu samleigjandans, en franski leigumarkaðurinn er augljóslega ekki hannaður fyrir útlendinga. Lesendum er bent á að ekki er hægt að leigja íbúð í Frakkland nema að vera með franskan bankareikning en ekki er hægt að opna bankareikning nema að vera með heimilisfang því framvísa þarf rafmagnsreikningi íbúðar til að opna bankareikning. Einnig er það skylda fyrir nemendur að vera með franskan ábyrgðamann og er víst að ekki eru allir eins heppnir og við að hafa einn slíkan. Þetta eru aðein tvö dæmi af mörgum um dásamlega bírókrasíu stórveldisins – skyldi Evrópusambandið vita af þessu?

Eins og áður sagði þá er íbúðin fín, hlerar fyrir gluggum, gaseldavél og ónothæfur arinn, allt eins og það á að vera. Gatan er ein af þessum þröngu götum sem maður sér á póstkortum frá Miðjarðarhafinu, með snúrur út um gluggana og blómakerjum á svölunum. Í götunum í kring er allt sem fátækur námsmaður þarfnast, kebabstaðir, þvottahús, barir, bókaverslanir og antikverslun með allt fyrir "slikk". Sporvagninn sem flytur okkur í skólann stoppar síðan nánast í bakgarðinum svo það er ekki undan neinu að kvarta.

Eftir mikla eftirgrennslan og margar "plan B" samræður ef allt skyldi klikka, tókst mér loks að grafa upp áfangalista fyrir 3.árs nema í mannfræði og leit hann bara nokkuð spennandi út. Meðal þess sem í boði var var mannfræði fjölskyldunnar, mannfræði trúarbragða, þróun samfélaga og mannfræði þjóðsagna. Eftir að hafa prófað að sitja þá alla, auk  eins þriðja af öðrum námskeiðum sem í boði eru í skólanum, en mannfræðiskor háskólans heima á Íslandi hafði mælt með því að taka sem fjölbreyttast áfangaval í skiptináminu, endaði ég með því að velja tvo mannfræðiáfanga, þ.e. mannfræði norður Ameríku, einskonar sögu indíána og tónlistarmannfræði en hún er  ekki kennd við Háskóla Íslands og því mjög spennandi. Planið er að auka áfangavalið eftir áramót þegar frönskukunnáttan hefur náð áður óþekktum hæðum. Bekkurinn er fámennur en góðmennur, virðist ekki vera bara á Íslandi sem það gengur erfiðlega að fá karlmenn í mannfræði en aðeins eru þrír strákar í bekknum. Kennararnir eru flestir fínir og allt er mjög heimilislegt og persónulegt eins og vera ber í mannfræðideildum.

Það er ósköp ljúft að vera Erasmusnemi, vel er hugsað um mann á skrifstofu skólans og ágætis upplýsingaflæði til skiptinema um það hvert þeir eigi að snúa sér í hverju, hverju þarf að skila inn og hvert á að mæta hvenær. Einnig þekkist það að kennarar sjá oft aumur á nemendum og leyfa þeim að nota orðabók í prófum eða jafnvel að skila verkefnum á ensku en það er þó ekki raunin hér á bæ þar sem enskukunnáttan meðal íbúanna er ekki upp á marga fiska. Skellti mér á frönskunámskeið fyrir Erasmusnema og hef ég fulla trú á að það muni koma stúlkunni langt bæði í frönskufræðum sem og í að kynnast fólki í sömu aðstöðu og ég sjálf. Talsvert félagslíf er í kringum Erasmus nemendur og hittumst við a.m.k. eitt kvöld í viku, röbbum um hvernig gangi  að kljást við daglegt líf í nýju landi sem og allt annað milli himins og jarðar.

Pálmatrén og sundlaugarnar í garðinum voru engar sjónvillur heldur eins raunveruleg og grasið er grænt. Hér við Miðjarðarhafið getur lífið verið svo einfalt og afslappað, croisant, kaffi og pressaður djús í morgunmat, arabamarkaðurinn þar sem grænmeti og ávextir í kílóavís kostar það sama og ein paprika heima á Íslandi, grípa baguette hjá kaupmanninum á horninu á leiðinni heim, lifandi tónlist á götum úti og svo eru öll litlu kaffihúsin í litlu strætunum „mikið tekin” þegar lesa á heima um indíána í Suður Dakóta eða glósa þarf kafla í frönskubókinni. vera að læra en samt sjúga inn menninguna á sama tíma!
 
Þetta er ekki í fyrsta sinn sem ég flyt frá fjölskyldunni til fjarlægðra landa, virðist vera einhverskonar ólæknandi baktería sem grípur þá sem einu sinni hafa upplifað erlenda grundu án þess að vera ferðamaður. En þó það sé gaman að skoða heiminn og ævintýri á hverju götuhorni þá er það að sjálfsögðu oft á tíðum erfitt, margir hjallar að klífa bæði í nýju tungumáli og eins að reyna að mynda tengsl við nýja vini sem oft er erfitt þar sem maður kemur að lokuðum vinahópum. Stundum vildi maður óska þess að hafa aldrei yfirgefið Vesturbæinn 107 og bara verið heima hjá foreldrunum að eilífu. En það eru þessir hjallar, stórir og litlir, sem skiptinemar og aðrir sem búa í burtu klífa flestir að lokum og það er þá sem gaman er að vera til, að hafa tekist á við eitthvað sem væri kannski aldrei vandamál á Íslandi en getur verið stórmál úti í hinum stóra heimi og þannig verður dvölin æ skemmtilegri og lærdómsríkari eftir því sem á hana líður og geta vonandi flestir litið til baka í lok hennar reynslunni og vinunum ríkari. Jafnvel eftir aðeins tveggja mánaða dvöl hér í Montpellier hef ég þurft leysa hin ýmsu vandamál eins og með leigumiðlara, banka, lestarkerfið og panta mat á veitingahúsi svo jafnvel þótt ég færi heim á morgun gæti ég miðlað af heilmikilli reynslu, það er þó ekki á dagskránni.

Það eru þessi vandamál auk allra smáatriðanna í hverri menningu - hér í Frakklandii er það til dæmis ekki borða sultu með camenbert, það er kurteisara að snýta sér við matarborðið en að sjúga upp í nefnið og kyssa þá sem þú ert kynnt fyrir þrisvar sinnum á sitthvora kinnina - sem gera skiptinemadvölina ógleymanlega og þess virði að fara út fyrir landssteinanna, spreyta sig á eigin fótum, kynnast nýju fólki og læra nýtt tungumál.  Ég er strax byrjuð að plana hvernig ég get verið annað ár í Montpellier og hver veit, kannski verður næsta íbúð með sundlaug og pálmatré í garðinum?

Hildur Björgvinsdóttir
 
 

_________________________________________________________________________

1. sæti: Ása Helga Hjörleifsdóttir / Paris, Paris, sjá grein.
2. sæti: Magnús Sigurðsson / á fljótabáti upp Rín, sjá grein.
3. sæti: Hildur Björgvinsdóttir / skógar skrifræðis og pálmatrjáa í Montpellier, sjá grein.
4-5. sæti: Brynja Björnsdóttir / Stúdentaverkfall og skriðdrekaskrúðganga í Grikklandi, sjá grein.
4-5. sæti: Karítas Diðriksdóttir / My Semester Abroad, sjá grein.